Vụ lúa Đông xuân 2025-2026 đã và đang thu hoạch 56.100 ha, ước năng suất 7,0tấn/ha. Hiện tại, diện tích đang giai đoạn chín 48.900 ha sắp thu hoạch. Bên cạnh, lúa Hè Thu 2026 đã xuống giống khoảng 5.500 ha đang giai đoạn mạ đến làm đòng.
* Sâu bệnh trên lúa Đông Xuân 2025-2026: diện tích nhiễm trong tuần 2.200 ha, giảm 2.690 ha so với kỳ trước. Tình hình dịch hại diễn biến như sau:
- Rầy nâu: diện tích nhiễm 138 ha, phổ biến rầy tuổi 5 đến trưởng thành, tăng 103 ha so với tuần trước, gây hại giai đoạn chắc xanh chín. Trong đó, có 128 ha với mật số 1.500-2.000 con/m2, nơi cao nhiễm 3.000 con/m2 có 10 ha tại các xã Hưng Mỹ, Châu Thành,...
- Ngoài ra, các đối tượng gây hại khác gây nhiễm trên trà chắc xanh chín như: bệnh lem lép hạt: 1.264 ha, đạo ôn cổ bông (thối cổ gié): 577 ha, chuột gây hại 40 ha,...
* Sâu bệnh trên Lúa Hè Thu 2026 sớm: diện tích nhiễm 234 ha, tăng 144 ha so tuần trước, gây hại ở mức nhẹ trên trà lúa mạ đến làm đòng như sau:
- Ốc bươu vàng: diện tích nhiễm 157 ha, với mật số phổ biến 2-4 con/m2, gây hại trên lúa giai đoạn mạ.
- Rầy nâu: diện tích gây hại 28 ha, nhiễm nhẹ với tỷ lệ phổ biến 500-1000 con/m2, trên trà lúa đẻ nhánh tại xã Trà Ôn, Trà Côn.
* Dự báo sinh vật gây hại trong thời gian tới (từ ngày 10/4 đến ngày 17/4/2026)
- Rầy nâu: có thể nhiễm nhẹ trên trà lúa mạ đến đòng trổ, dự báo tuần tới trên đồng rầy chủ yếu tuổi 5 và trưởng thành di trú, rải rác rầy cám mới nở tuổi 1. Do đó, bà con nông dân cần chú ý thăm đồng thường xuyên và theo dõi rầy di trú đến ruộng nhất là lúa giai đoạn mạ, kịp thời đưa nước vào ruộng để che chắn phần gốc lúa, tránh rầy chích hút gây cháy rầy và truyền bệnh vàng lùn và lùn xoắn lá.
- Ốc bươu vàng (OBV): trong thời gian tới, OBV có thể tập trung gây hại trên lúa mới xuống giống giai đoạn mạ, nhất là những vùng trũng ngập nước và không chủ động các biện pháp diệt trừ.
- Ngộ độc hữu cơ: nguy cơ ruộng lúa bị ngộ độc hữu cơ từ việc tranh thủ mùa vụ do gieo sạ cập rập có thể dẫn đến tỷ lệ nhiễm bệnh gia tăng.
- Bệnh đạo ôn: diện tích và mức nhiễm nhẹ có thể tăng do điều kiện thời tiết và giai đoạn lúa thích hợp cho bệnh phát sinh phát triển trên trà lúa sớm, đặc biệt lưu ý trên những ruộng sạ dày, bón thừa phân đạm và ruộng canh tác giống nhiễm,… có thể nhiễm.
- Bọ trĩ (bù lạch): tình hình diễn biến thời tiết nắng nóng khô hạn nên rất thuận lợi cho sâu bệnh hại lúa giai đoạn mạ nhất là bọ trĩ sẽ gây hại nặng. Bọ trĩ gây hại làm lá bị cuốn lại ở chóp, lá héo, tóp lại và khô vàng đi. Đặc biệt nặng ở các ruộng khô nước.
Ngoài ra cần chú ý chuột ở giai đoạn lúa mới gieo sạ, lúa cỏ, muỗi hành ở giai đoạn đẻ nhánh, rầy phấn trắng, bệnh đốm vằn, cháy bìa lá ở giai đoạn đòng trổ.
* Một số biện pháp quản lý-canh tác trên cây lúa
- Tăng cường công tác giám sát mặn, khuyến cáo sản xuất cây trồng ứng phó hợp lý trong điều kiện hạn, mặn, chẳng hạn như: Đối với lúa dễ bị thiệt hại ở giai đoạn mạ và giai đoạn lúa trổ, nếu độ mặn trên 1‰ không cho nước vào ruộng; khi sử dụng nước pha thuốc phun xịt thì nên sử dụng nước không nhiễm mặn (nhỏ hơn 0,8‰). Đối với rau màu hoa kiểng cần thận trọng hơn, có kế hoạch trữ nước ngọt để tưới. Đối với cây ăn trái, nhất là sầu riêng, măng cụt là cây nhạy cảm đối với mặn nên cần theo dõi chặt chẽ và có kế hoạch trữ nước ngọt trong mương vườn để tưới trong thời gian mặn xâm nhập. Các cây ăn trái khác cũng chú ý không nên dùng nước nhiễm mặn để pha thuốc phun hoặc tưới nhiều lần trong lúc mặn xâm nhập.
- Diện tích nhiễm lúa cỏ có chiều hướng tăng nhanh qua các vụ lúa khuyến cáo bà con nông dân làm đất thật kỹ trước khi xuống giống để tránh thiệt hại đến năng suất lúa Hè Thu sắp tới. Ngoài ra, bà con nông dân cần theo dõi phát hiện sớm sự xuất hiện của các đối tượng như OBV, bọ trĩ (bù lạch),…
- Để chuẩn bị cho đợt xuống giống lúa vụ Hè Thu 2026 bà con nông dân cần thường xuyên theo dõi thông tin về diễn biến rầy nâu của cơ quan chuyên môn để có giải pháp quản lý hiệu quả. Cần chủ động thăm đồng, quan sát kỹ gốc lúa, theo dõi chặt chẽ diễn biến rầy nâu trên các trà lúa. Hiện tại, ngoài đồng phổ biến rầy tuổi 5 và trưởng thành cánh dài di trú chủ yếu nhiễm với mật số thấp trên lúa Hè Thu sớm. Cần chủ động thường xuyên thăm đồng, theo dõi chặt chẽ diễn biến rầy. Khuyến cáo nông dân chỉ nên xử lý thuốc đặc trị khi rầy đang tuổi 2-3, cần sử dụng một trong những loại thuốc chống lột xác để phun trừ, chú ý không kết hợp với các loại thuốc phổ rộng để tránh nguy cơ bộc phát rầy ở giai đoạn sau.
Nguồn: Lê Thị Chính - Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật